Ζάλη – Ίλιγγος και Διαταραχές Ισορροπίας

Νευρολογικές Υπηρεσίες

Η ζάλη αποτελεί ένα από τα συχνότερα συμπτώματα για τα οποία ένας ασθενής αναζητά ιατρική αξιολόγηση. Ο όρος «ζάλη» μπορεί να περιγράφει διαφορετικές καταστάσεις, όπως αστάθεια, αίσθημα λιποθυμίας ή αίσθηση ότι ο ίδιος ο ασθενής ή το περιβάλλον περιστρέφεται.

Ζάλη και Ίλιγγος

Ζάλη – Ίλιγγος και Διαταραχές Ισορροπίας

Ο ίλιγγος αποτελεί ειδικότερη μορφή ζάλης και χαρακτηρίζεται από ψευδαίσθηση κίνησης του σώματος ή του περιβάλλοντος. Μπορεί να οφείλεται σε διαταραχή του αιθουσαίου συστήματος του έσω ωτός ή, λιγότερο συχνά, σε παθήσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος.

Συμπτώματα

Πώς μπορεί να εκδηλώνεται η ζάλη;

Αίσθημα περιστροφής του χώρου ή του σώματος

Αστάθεια κατά τη βάδιση

Αίσθημα ότι «παραπατά» ή ότι χάνει την ισορροπία του

Ναυτία ή έμετο

Επιδείνωση με συγκεκριμένες κινήσεις ή αλλαγές της θέσης της κεφαλής

Βουητό, αίσθημα πληρότητας στο αυτί ή διαταραχή της ακοής

Αίσθημα λιποθυμίας ή «θολούρας».

Η ακριβής περιγραφή των συμπτωμάτων, η διάρκεια των επεισοδίων και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες εμφανίζονται είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τη διάγνωση.

Αίτια

Ποια είναι τα συχνότερα αίτια;

Ο ίλιγγος μπορεί να προέρχεται από το περιφερικό αιθουσαίο σύστημα, δηλαδή κυρίως από το έσω ους και το αιθουσαίο νεύρο, σπανιότερα ωστόσο η βλάβη μπορεί να εντοπίζεται στο κεντρικό νευρικό σύστημα.

Συχνές αιτίες περιλαμβάνουν τον καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο θέσης, την αιθουσαία νευρίτιδα, τη νόσο Ménière και την αιθουσαία ημικρανία.

Σπανιότερα, ο ίλιγγος ή η οξεία διαταραχή της ισορροπίας μπορεί να αποτελούν εκδήλωση νευρολογικών παθήσεων, όπως αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο της οπίσθιας κυκλοφορίας, απομυελινωτική νόσο ή άλλες παθήσεις του στελέχους και της παρεγκεφαλίδας.

Η ζάλη μπορεί επίσης να σχετίζεται με ορθοστατική υπόταση, καρδιαγγειακά αίτια, φαρμακευτική αγωγή, μεταβολικές διαταραχές ή αγχώδεις διαταραχές.

Επείγουσα Αξιολόγηση

Πότε η ζάλη χρειάζεται άμεση αξιολόγηση;

Η αιφνίδια εμφάνιση έντονου ιλίγγου ή αστάθειας χρειάζεται επείγουσα ιατρική αξιολόγηση όταν συνοδεύεται από συμπτώματα όπως:

• αδυναμία ή αιμωδία στο πρόσωπο ή στα άκρα
• δυσκολία στην ομιλία ή στην κατάποση
• διπλωπία ή άλλη αιφνίδια διαταραχή της όρασης
• έντονη αστάθεια ή αδυναμία βάδισης
• διαταραχή του συντονισμού των κινήσεων
• αιφνίδια έντονη κεφαλαλγία
• διαταραχή του επιπέδου συνείδησης.

Σε αυτές τις περιπτώσεις πρέπει να αποκλειστεί άμεσα ένα αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο ή άλλη οξεία νευρολογική πάθηση.

Διάγνωση

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στο λεπτομερές ιστορικό και στην κλινική εξέταση. Ιδιαίτερη σημασία έχουν η διάρκεια και η συχνότητα των επεισοδίων, οι εκλυτικοί παράγοντες και η παρουσία συνοδών νευρολογικών ή ωτολογικών συμπτωμάτων.

Η νευρολογική εξέταση περιλαμβάνει αξιολόγηση των οφθαλμικών κινήσεων και του νυσταγμού, εξέταση του συντονισμού, της στάσης και της βάδισης, καθώς και ειδικές δοκιμασίες του αιθουσαίου συστήματος.

Όταν υπάρχει υποψία ιλίγγου θέσης, μπορούν να πραγματοποιηθούν ειδικές δοκιμασίες πρόκλησης. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί περαιτέρω διερεύνηση με μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου, ακοολογικό ή εξειδικευμένο αιθουσαίο έλεγχο.

Αντιμετώπιση

Πώς αντιμετωπίζεται;

Η θεραπεία εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία.

Στον καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο θέσης, ειδικοί χειρισμοί επανατοποθέτησης των ωτοκονίων μπορούν να προσφέρουν σημαντική και συχνά άμεση βελτίωση. Σε άλλες αιθουσαίες διαταραχές μπορεί να απαιτούνται φαρμακευτική αντιμετώπιση ή ειδικότερη ωτορινολαρυγγολογική διερεύνηση.

Όταν η ζάλη αποτελεί εκδήλωση νευρολογικής ή άλλης συστηματικής πάθησης, η αντιμετώπιση κατευθύνεται στην υποκείμενη αιτία.

Νευρολογικό Ιατρείο

Η προσέγγιση στο Νευρολογικό Ιατρείο

Η διερεύνηση της ζάλης και του ιλίγγου βασίζεται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των συμπτωμάτων και στην κλινική εξέταση, με στόχο τον προσδιορισμό της πιθανότερης αιτίας τους.

Η αξιολόγηση περιλαμβάνει:

✓ Αναλυτική διερεύνηση της διάρκειας, της συχνότητας και των εκλυτικών παραγόντων
✓ Αξιολόγηση του νυσταγμού, του συντονισμού των κινήσεων, της στάσης και της βάδισης
✓ Ειδικές δοκιμασίες θέσης, όταν υπάρχει υποψία καλοήθους παροξυσμικού ιλίγγου θέσης
✓ Διάκριση μεταξύ περιφερικών αιθουσαίων και κεντρικών νευρολογικών αιτίων
✓ Αναγνώριση σημείων που απαιτούν επείγουσα διερεύνηση
✓ Καθοδήγηση για περαιτέρω εξετάσεις, όταν απαιτούνται, όπως μαγνητική τομογραφία ή εξειδικευμένος έλεγχος της ακοής και της λειτουργίας του συστήματος ισορροπίας.

Νευρολογική Αξιολόγηση

Ζάλη – Ίλιγγος και Διαταραχές Ισορροπίας

Η σωστή αξιολόγηση των συμπτωμάτων και η διερεύνηση της πιθανότερης αιτίας συμβάλλουν στην κατάλληλη αντιμετώπιση της ζάλης, του ιλίγγου και των διαταραχών ισορροπίας.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ